జాతీయ గీతం (జనగణమన), జాతీయ గేయం (వందేమాతరం) ఆలపించే విధానంపై కేంద్ర హోంశాఖ తాజాగా అత్యంత కీలకమైన నూతన మార్గదర్శకాలను విడుదల చేసింది. దేశంలోని పలు రాష్ట్రాల్లో అధికారికంగా ప్రత్యేక రాష్ట్ర గీతాలు అమల్లో ఉన్నప్పటికీ.. జాతీయ ప్రాధాన్యత కలిగిన వందేమాతరం, జనగణమనలకే ప్రథమ స్థానం ఇవ్వాలని కేంద్రం స్పష్టం చేసింది. ఇటీవల తమిళనాడులో జరిగిన ఒక అధికారిక ప్రభుత్వ కార్యక్రమంలో జాతీయ గీతాల ఆలపన క్రమంపై చెలరేగిన రాజకీయ వివాదానికి శాశ్వత పరిష్కారం చూపుతూ కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ కొత్త ఉత్తర్వులను జారీ చేసింది.
కేంద్ర హోంశాఖ నిబంధనల ప్రకారం.. ఏ రాష్ట్రంలోనైనా అధికారిక కార్యక్రమాల్లో జాతీయ గీతాలతో పాటు ఆయా రాష్ట్ర గీతాలను కూడా ఆలపించే సంప్రదాయం ఉంటే, కొన్ని కచ్చితమైన నియమాలను పాటించాల్సి ఉంటుంది. ప్రోటోకాల్ ప్రకారం కార్యక్రమం ప్రారంభంలో ముందుగా వందేమాతరం, ఆ తర్వాత జనగణమనలను పూర్తిగా ఆలపించాలి. ఈ రెండు జాతీయ గీతాల ఆలపన పూర్తయిన తర్వాత మాత్రమే ఆయా రాష్ట్రాలకు సంబంధించిన అధికారిక రాష్ట్ర గీతాన్ని పాడాల్సి ఉంటుంది. జాతీయ గౌరవాన్ని, సార్వభౌమత్వాన్ని కాపాడేందుకే ఈ నిర్దేశిత ప్రాధాన్యత క్రమాన్ని ఖరారు చేసినట్లు కేంద్రం పేర్కొంది.
ప్రభుత్వ అధికారిక కార్యక్రమాల్లో జాతీయ గేయమైన వందేమాతరాన్ని ఆలపించేటప్పుడు దాని నిడివి, పదాల వినియోగంపై కేంద్రం కఠిన నిబంధనలను విధించింది. అధికారిక రూపంలో ఉన్న వందేమాతరం గేయం మొత్తం ఆరు చరణాలను కలిగి ఉంటుందని, ఈ పూర్తి గేయాన్ని ఆలపించడానికి కచ్చితంగా 3 నిమిషాల 10 సెకన్ల సమయం పడుతుందని కేంద్రం స్పష్టం చేసింది. రాష్ట్ర భాషలు లేదా ఉచ్చారణల సాకుతో కేంద్రం ఆమోదించిన అధికారిక లిపిని, అందులోని మూల పదాలను సవరించడానికి వీల్లేదని, రాజ్యాంగబద్ధమైన కార్యక్రమాల్లో ఈ మార్గదర్శకాలను ఉల్లంఘిస్తే కఠిన చర్యలు ఉంటాయని కేంద్ర హోంశాఖ హెచ్చరించింది.
